-->
Məqalələr



Sorğu


Vəhhabiləri Azərbaycan üçün təhlükə hesab edirsinizmi?

Bəli (315)
Xeyr (192)
Bilmirəm (29)



ARXİV
Dost saytlar
Sayğac

free counters

Baxış bucağı
Şiriftin ölçüsünü dəyiş

Bağımsızlık Yolunda Son Dönem


ÖzlemYılmaz
Antalya Akdeniz Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü

20 yanvar 2011-ci il

(19-21 Ocak 1990 – Katliamı)

    19- 21 Ocak 1990 tarihlerinde Azerbaycan’ın başkenti Bakü’de Sovyet komutasında gerçekleşen katliam, ülkeyi siyasi, sosyal ve ekonomik açıdan olumsuz etkilemiştir. Kara Yanvar hadisesi olarak bilinen bu olay, Azerbaycan bağımsızlık mücadelesinin gerekliliğini ortaya koymuştur.  

    Güney Kafkasya ülkelerinden biri olan Azerbaycan, sahip olduğu yer altı ve yer üstü zenginliğinin yanı sıra Doğu-Batı, Asya-Avrupa arasında merkezi bir konumdadır. Napoléon Bonaparte’ın “Coğrafya, ülkelerin kaderini belirler” sözü, Azerbaycan açısından da geçerlidir; ülkenin konumu ve özellikleri, iç ve dış siyasetinde çok etkili olmuştur. Dış güçlerin desteği kapsamında gelişen çatışma ve gerçekleşen katliamlar bunun göstergesidir.

    23 Eylül 1989’da, AHC uzmanlarınca hazırlanan Azerbaycan SSC’nin egemenliğine ilişkin yasa kabul edilmiş, 5 Ekim 1989’da da AHC, Azerbaycan Bakanlar Kurulu tarafından resmen tanınmıştır.  Azerbaycan Halk cephesi önderliğinde başlatılan bağımsızlık mücadelesinin etkili olması ve SSCB’den kopma taleplerinin belirginleşmesi karşısında, kontrolü ele almak isteyen Sovyet yönetimi, 15 Ocak 1990’da, Bakü ve diğer illerde sıkıyönetim uygulanması kararı almıştır. Bunun hemen ardından 19 Ocak 1990 gecesi, Kızıl Ordu tankları, Bakü'ye girmiştir. 19- 21 Ocak arasında yaşanan bu saldırıda 133 sivil katledilmiş, yaklaşık 611 kişi yaralanmıştır. Azerbaycan’a karşı Sovyet diktatörlüğü altında gerçekleştirilen bu facia sonrası ülkedeki konum, 1968 Çekoslavakya, 1979 Afganistan olaylarıyla oluşan ortamla benzerlik taşımaktadır. Ancak bu katliamı diğerlerinden ayıran nokta Rus destekli edinilen yüksek kapasiteli askeri donanımla başlatılmış olmasıdır.

    Azerbaycan genelinde, verilen kayıplar sebebiyle ulusal grev ve yas merasimleri düzenlenmiştir.  Ocak 1990’da Sovyet askerleri, iddiaya göre, mukavele Bakü’deki Ermeni sakinlerine karşı yönelmiş bir katliamın raporlarına karşın, Bakü’de sıkıyönetim ilan etmişlerdir. Bu durumda Gorbaçov’un Karabağ rejimi ve yaşanan işgal karşısında etkisiz kalan Azerbaycan Komünist Partisi çoğunluğunu ve saygınlığını kaybetmiştir.

    Mehmet Emin Resulzade’nin 1918’de dile getirdiği şu ifade ise bağımsızlık ruhunu aşılayan ve son ana dek mücadeleye güdüleyen bir etken niteliğindedir: “Bir kere yükselen bayrak, bir daha indirilemez.” 20 Ocak’ta beliren katliam görüntüleri ise, Azerbaycan kamuoyunda ulusal mücadeleden vazgeçilemeyeceğini ve şartsız hürriyetin gerekliliğini ortaya koymuştur.



1 Şərh əlavə edilmişdir


Ad və soyadı:  Mustafa KÖK

E-mail:           [email protected]

Şərh:             Napoleon Bonapartın “Coğrafya, ülkelerin kaderini belirler” sözü bizim ülkemiz içinde geçerlidir. Özlem, eline, diline, kalemine sağlık kızım. Sevgiler

Bu yazı 973 dəfə oxunmuşdur.

Çap et Paylaş Yaddaş qeydi Dosta göndər Share


Şərh


Ad və soyadınız* :
E-mail* :
Veb saytınız:
Şərhiniz* :